Από 874 γεννήσεις το 2009 στις 497 το 2024 – Και ποια είναι η απάντηση της πόλης στο δημογραφικό;
Η συζήτηση για τις επτά νηπιαγωγούς των παιδικών σταθμών εμφάνισε το μεγαλύτερο πρόβλημα της χώρας και για την πόλη μας.
Ο δήμαρχος Χαλανδρίου Σίμος Ρούσσος επικαλέστηκε επανειλημμένα τη μείωση των παιδιών στους δημοτικούς παιδικούς σταθμούς ως έναν από τους βασικούς λόγους για τη μη ανανέωση των συμβάσεων των επτά εργαζομένων. Στις 30 Σεπτεμβρίου έδωσε μάλιστα το τελικό νούμερο: 497 παιδιά πέρυσι, 387 φέτος. 110 λιγότερα.
Μόνο που πίσω από αυτούς τους 110 υπάρχει ένα πολύ μεγαλύτερο πρόβλημα.
Το Χαλάνδρι κάνει λιγότερα παιδιά. Πολύ λιγότερα.
25 ΧΡΟΝΙΑ ΓΕΝΝΗΣΕΩΝ ΣΤΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙ
Τα επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τις γεννήσεις, με βάση τον τόπο μόνιμης κατοικίας της μητέρας, δείχνουν:
| Έτος | Γεννήσεις | Έτος | Γεννήσεις |
|---|---|---|---|
| 1999 | 671 | 2012 | 743 |
| 2000 | 665 | 2013 | 705 |
| 2001 | 678 | 2014 | 777 |
| 2002 | 772 | 2015 | 726 |
| 2003 | 697 | 2016 | 710 |
| 2004 | 657 | 2017 | 712 |
| 2005 | 719 | 2018 | 674 |
| 2006 | 712 | 2019 | 668 |
| 2007 | 791 | 2020 | 656 |
| 2008 | 763 | 2021 | 691 |
| 2009 | 874 | 2022 | 622 |
| 2010 | 809 | 2023 | 566 |
| 2011 | 774 | 2024 | 497 |
Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ – Ζώντες γεννηθέντες κατά τόπο μόνιμης κατοικίας της μητέρας, 1999–2024.
Το 2009 γεννήθηκαν από μητέρες που κατοικούσαν στο Χαλάνδρι 874 παιδιά.
Το 2024 μόλις 497.
Μείωση 43,1%.
Ακόμη και αν περιοριστούμε στη δεκαετία 2014–2024, οι γεννήσεις μειώθηκαν από 777 σε 497: πτώση 36%.
Και η πτώση επιταχύνεται:
2021: 691
2022: 622
2023: 566
2024: 497.
Πρόκειται για μια δημογραφική τάση που η διοίκηση αναγνωρίζει, αλλά ο δήμαρχος την επικαλείται μόνο για να δικαιολογήσει την μείωση των θέσεων στους παιδικούς σταθμούς και τις απολύσεις, μέχρι σήμερα τουλάχιστον.
ΠΕΡΙΠΟΥ 3.000 ΠΑΙΔΙΑ ΣΤΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙ ΣΤΙΣ ΜΙΚΡΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ
Αν πάρουμε μόνο τις επίσημες γεννήσεις των κατοίκων Χαλανδρίου της τελευταίας διαθέσιμης πενταετίας:
2020: 656
2021: 691
2022: 622
2023: 566
2024: 497
έχουμε συνολικά 3.032 παιδιά.
Δεν ισχυριζόμαστε ότι αυτά είναι ακριβώς τα παιδιά ηλικίας 0–4 που κατοικούν σήμερα στο Χαλάνδρι. Από τότε οικογένειες μετακόμισαν προς ή από την πόλη και δεν διαθέτουμε ακόμη δημοτικά στοιχεία γεννήσεων για το 2025.
Είναι όμως η καλύτερη επίσημη τάξη μεγέθους που διαθέτουμε: περίπου 3.000 παιδιά γεννήθηκαν την πενταετία 2020–2024 από μητέρες μόνιμες κατοίκους Χαλανδρίου.
ΚΑΙ ΟΙ ΔΗΜΟΤΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΕΧΟΥΝ ΚΕΝΕΣ ΘΕΣΕΙΣ
Από 440 παιδιά που είχαν επιλεγεί, τελικά γράφτηκαν 388, ενώ αναφέρθηκαν 44 κενές θέσεις νηπίων και 5 βρεφών. Η μέγιστη δυναμικότητα, με την προβλεπόμενη προσαύξηση, αναφέρθηκε στις 454 θέσεις.
Και εδώ αρχίζει το 1ο πολιτικό μας ερώτημα.
Ο κανονισμός επιτρέπει εγγραφές και κατά τη διάρκεια της χρονιάς εφόσον υπάρχουν κενές θέσεις. Δεν κλείνει ο αριθμός τον Σεπτέμβριο. Και ο Δήμος δέχεται επίσης παιδιά χωρίς voucher, με την προβλεπόμενη οικονομική εισφορά.
Πού ήταν λοιπόν η μεγάλη δημόσια καμπάνια ή έστω μια πρόσκληση, μια ανακοίνωση
«ΕΧΟΥΜΕ ΚΕΝΕΣ ΘΕΣΕΙΣ – ΕΛΑΤΕ ΣΤΟΥΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥΣ ΠΑΙΔΙΚΟΥΣ ΣΤΑΘΜΟΥΣ»;
Δεν έγινε. Μήπως να δοθεί εκεί το βάρος αντί στις απολύσεις;
Και έχουμε και το δεδομένο ότι μόλις τον Φεβρουάριο του 2026, όταν υπήρχε ζήτηση, ο ίδιος ο Δήμος ανακοίνωνε πανηγυρικά ότι κάλυψε όλα τα εμπρόθεσμα αιτήματα και έφτασε τα 458 παιδιά μετά την τέταρτη επιλογή.
Δηλαδή ΣΤΗΝ ΠΟΡΕΙΑ της χρονιάς δεν ήταν "υπεράριθμες" οι νηπιαγωγοί.
ΝΤΑ ΚΑΜΕΡΑΝΤΕΝ ?
ΚΑΙ ΤΗΝ ΙΔΙΑ ΩΡΑ Ο ΝΟΜΟΣ ΕΔΩΣΕ ΣΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΕΝΑ ΝΕΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ
Στις 29 Ιουνίου 2026 δημοσιεύθηκε ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ν. 5314/2026.
Το άρθρο 525 §4 προβλέπει ρητά ότι κάθε Δήμος μπορεί, με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, να χορηγεί εφάπαξ βοήθημα έως 3.000 ευρώ για κάθε γέννηση παιδιού μόνιμων κατοίκων και δημοτών. ΥΠΕΣ
Κάποιοι Δήμοι δεν άργησαν.
Ο Δήμος Κηφισιάς, δίπλα μας, ανακοίνωσε ήδη ότι από 1ης Ιανουαρίου 2027 θα χορηγεί 1.000 έως 3.000 ευρώ για κάθε νέα γέννηση, μαζί με απαλλαγή από δημοτικά τέλη και δίκτυο εκπτώσεων για νέους γονείς. Κηφισιά
Ο Δήμος Ελληνικού–Αργυρούπολης, βλέποντας και αυτός δραματική πτώση των γεννήσεων, ενέκρινε πακέτο έξι μέτρων: 1.000–3.000 ευρώ ανά γέννηση, απαλλαγή δημοτικών τελών, δωρεάν τροφεία, δωρεάν δημιουργική απασχόληση και αθλητικά/πολιτιστικά προγράμματα και πακέτο πρώτων ειδών για το μωρό. ΤΟ ΒΗΜΑ
Στο Χαλάνδρι, από την έρευνά μας στις ανακοινώσεις, αποφάσεις και στις δημοσιευμένες κοινωνικές παροχές του Δήμου, δεν εντοπίσαμε μέχρι σήμερα αντίστοιχο δημοτικό μέτρο ενίσχυσης νέων γεννήσεων βάσει της νέας δυνατότητας του άρθρου 525 §4. Η μόνη αναφορά στην σελίδα του Δήμου αναφέρει μόνο το κρατικό προνοιακό επίδομα, όχι αυτοτελές επίδομα που χρηματοδοτεί ο Δήμος. Δήμος Χαλανδρίου
ΔΥΟ ΝΟΜΟΙ – ΔΥΟ ΤΑΧΥΤΗΤΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΟΥΛΤΑΝΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ
Και εδώ έχουμε την δεύτερη πολιτική μας παρατήρηση.
Ο νόμος της 29ης Ιουνίου 2026 έδωσε στους Δήμους μια δυνατότητα παρέμβασης στο δημογραφικό.
Μέχρι 3.000 ευρώ για κάθε νέο παιδί.
Δεν είδαμε μέχρι σήμερα τον Δήμο Χαλανδρίου να σπεύδει να το μετατρέψει σε δημοτική πολιτική.
Δύο μήνες αργότερα, όταν η διοίκηση θεώρησε ότι το θεσμικό πλαίσιο και η μείωση των εγγραφών της επέτρεπαν να μη συνεχίσει τις συμβάσεις επτά νηπιαγωγών, η εφαρμογή και ερμηνεία της νομοθεσίας έγινε κεντρικό επιχείρημα της διοίκησης.
Όταν ο νόμος άνοιξε ένα παράθυρο για να στηρίξεις τις γεννήσεις, δεν είδαμε την ίδια σπουδή.
Όταν η διοίκηση είδε στο θεσμικό πλαίσιο τη δυνατότητα να χαρακτηρίσει εργαζόμενες πλεονάζουσες και να μην ανανεώσει τις συμβάσεις τους, στο παράθυρο αυτό έκανε... διατριβή.
Και το έκανε πορτάρα.
Η εμμονή του Chat GPT να μου επισημαίνει τα αυτονόητα - και επειδή είναι καλός συνεργάτης του κάνω το χατήρι μια φορά να του αφήσω εδώ ΑΥΤΟ ΤΟ ΑΥΤΟΝΟΗΤΟ: Το δημογραφικό βέβαια δεν λύνεται με 3.000 ευρώ. Ούτε ένας Δήμος μπορεί μόνος του να ανατρέψει μια εθνική δημογραφική κρίση.
Αλλά τα παραπάνω δεδομένα είναι ξεκάθαρο στοιχείο για να κρίνουμε ποιες ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ιεραρχούνται μέσα στις υπάρχουσες δυνατότητες.
Και ο Ρούσσος παίρνει κάτω από την βάση σε πολιτικές συνδρομής στην αντιμετώπιση του δημογραφικού μέχρι στιγμής κατά την άποψή μας. Ας αφιερώσει την φαια του ουσία στην μελέτη των καλών πρακτικών άλλων δήμων και όχι στις απολύσεις και την ενίσχυση του Σουλτανικού του Στάτους.
Και εμείς μέχρι να το κάνει, επιτρέπεται να σκεφτόμαστε και να γράφουμε χωρίς να είναι υποχρεωτική η λοβοτομή που θέλει το τοπικό σύστημα να κάνει σε όλους τους Χαλανδραίους.
