Ο ΧΡΗΣΤΟΣ

ΑΞΙΑ

ΓΕΡΟΣ ΤΟΥ ΜΟΡΙΑ

Τρίτη 10 Νοεμβρίου 2026

Γεωπολιτικές προκλήσεις στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο

 

 

Αυτή την Παρασκευή 13 Νοεμβρίου 2026 στις 17:00–20:00 στην αίθουσα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην Αθήνα (Λεωφ. Βασ. Αμαλίας 8 & Ξενοφώντος, είσοδος από Ξενοφώντος).

Σας προσκαλούμε με πολλή χαρά για το φλέγον θέμα της επικαιρότητας.

⏰️ Ώρα προσέλευσης: 16:30

Είσοδος ελεύθερη με την ταυτότητά σας

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΑ: ΕΝΑ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΟ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΖΥΣ ΠΟΥ ΣΤΟΧΕΥΕΙ ΣΤΗΝ ΕΥΑΙΣΘΗΣΙΑ ΜΑΣ

 

ΕΝΑΣ ΕΡΓΟΛΑΒΙΚΟΣ ΜΥΘΟΣ!

Γιατί η εγκατάλειψη των διατηρητέων δεν δικαιολογεί αυτομάτως τη μεταφορά εκατοντάδων χιλιάδων τετραγωνικών μέτρων δόμησης σε άλλες περιοχές.

Ένα από τα ισχυρότερα επιχειρήματα που επιστρατεύονται υπέρ της δημιουργίας Ζωνών Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης (ΖΥΣ) είναι η ανάγκη διάσωσης των διατηρητέων κτιρίων.

Το επιχείρημα είναι γνωστό: χιλιάδες διατηρητέα παραμένουν εγκαταλελειμμένα, πολλά βρίσκονται στα όρια της κατάρρευσης και οι ιδιοκτήτες τους αδυνατούν να τα αξιοποιήσουν εξαιτίας των περιορισμών που επιβάλλει ο χαρακτηρισμός τους.

Επομένως, λένε, πρέπει να μπορούν να μεταφέρουν τον συντελεστή δόμησης που δεν μπορούν να εξαντλήσουν σε άλλα ακίνητα.

Μόνο που εδώ υπάρχει ένα σοβαρό πρόβλημα.

Πολλά από τα διατηρητέα που παραμένουν αναξιοποίητα και καταρρέουν δεν έφτασαν σε αυτή την κατάσταση επειδή χαρακτηρίστηκαν διατηρητέα.

Αυτός είναι ένας βολικός εργολαβικός μύθος.

Ο χαρακτηρισμός ενός κτιρίου ως διατηρητέου δεν συνεπάγεται αυτομάτως την αδυναμία οικονομικής αξιοποίησής του. Σε αρκετές περιπτώσεις, μάλιστα, μπορεί να αυξήσει σημαντικά την εμπορική αξία του.

Και επειδή δεν μου αρέσει να συζητώ για την πολεοδομία μόνο θεωρητικά, θα χρησιμοποιήσω παραδείγματα από το Χαλάνδρι που γνωρίζω από πρώτο χέρι. Στην απλότητα και στο παράδειγμα γίνεται κατανοητή η ουσία.

Και βέβαια το Χαλάνδρι δεν είναι κάποιο γαλατικό χωριό. Τα ίδια προβλήματα, οι ίδιες αντιλήψεις και οι ίδιες δυνατότητες υπάρχουν σε ολόκληρο το λεκανοπέδιο. Στην επαρχία υπάρχουν άλλα δεδομένα, βεβαίως, και άλλα μεγέθη στις αδόμητες εκτάσεις.

Χαλάνδρι λοιπόν: Πέντε διατηρητέα που σώθηκαν από την αγορά

Ας ξεκινήσουμε από το κτίριο της Alpha Bank στην Ανδρέα Παπανδρέου.

Το χαρακτηρίσαμε διατηρητέο το 1998. Σώθηκε, αξιοποιήθηκε και σήμερα κοσμεί το κέντρο του Χαλανδρίου.

Το ίδιο συνέβη με το κτίριο που στεγάζει την επιχείρηση ZARA, επίσης στην Ανδρέα Παπανδρέου.

Ας πάμε και στην κεντρική πλατεία. Στα παλιά, ιστορικά καταστήματα, στα θρυλικά καφενεία του Χαλανδρίου που διατηρήθηκαν και εξακολουθούν να αποτελούν αναπόσπαστο στοιχείο της φυσιογνωμίας της πόλης. Παρά τα λάθη του Δήμου, που και εδώ μπορούμε να επισημάνουμε, κυρίως στη διαχείριση των τραπεζοκαθισμάτων. Αλλά αυτό δεν είναι αντικείμενο του παρόντος.

Πέντε χαρακτηριστικά διατηρητέα, που όχι μόνο δεν απαξιώθηκαν εξαιτίας του χαρακτηρισμού τους, αλλά βρήκαν οικονομικά βιώσιμη χρήση.


 Η αγορά λειτούργησε και τα κτίρια σώθηκαν.

Γιατί;

Επειδή υπήρχε σαφές ιδιοκτησιακό καθεστώς, δυνατότητα συνεννόησης και οικονομικό ενδιαφέρον για την αξιοποίησή τους.

Ο ιδιοκτήτης που μπορεί να αποκομίσει οικονομικό όφελος από ένα ακίνητο δεν έχει κανέναν λόγο να κάθεται να το καμαρώνει ενώ καταρρέει.

Και όταν υπάρχει πραγματική δυνατότητα αξιοποίησης, η αγορά συνήθως βρίσκει τον δρόμο της.

Ας δούμε, όμως, τι συμβαίνει όταν το πρόβλημα δεν είναι ο χαρακτηρισμός του κτιρίου, αλλά η ίδια η ιδιοκτησία του.

Κεφαλληνού: Ένα αρχιτεκτονικό κόσμημα που αφέθηκε να καταρρέει

Το κτήμα Κεφαλληνού είναι ένα από τα χαρακτηριστικότερα παραδείγματα.

Ένα εξαιρετικό διατηρητέο κτίριο, με έναν τεράστιο για τα δεδομένα του λεκανοπεδίου ελεύθερο περιβάλλοντα χώρο, σε κεντρικότατο σημείο του Χαλανδρίου.

Το κτίριο είχε χαρακτηριστεί διατηρητέο το 1999. Ο περιβάλλων κήπος, όμως, δεν είχε περιληφθεί στην αρχική προστασία.

Τον Φεβρουάριο του 2019 οργανώσαμε κινητοποίηση για τη διάσωσή του.

Επειδή το κτίριο κατέρρεε. Κυριολεκτικά.

Τμήματα της εξωτερικής τοιχοποιίας είχαν υποστεί σοβαρές φθορές και καταρρεύσεις. Η εγκατάλειψη και οι καιρικές συνθήκες είχαν δημιουργήσει πραγματικό κίνδυνο για το ίδιο το μνημείο.

Και τι περίμενε τελικά ο Δήμος;

Να αναλάβει η φύση την κατεδάφιση;

Μια δυνατή καταιγίδα, ένας σεισμός, μερικοί ακόμη χειμώνες και το πρόβλημα θα είχε λυθεί μόνο του.

Χωρίς καμία επίσημη απόφαση κατεδάφισης. Χωρίς κανέναν αποχαρακτηρισμό.

Απλώς θα είχε χαθεί άλλο ένα κομμάτι της αρχιτεκτονικής ιστορίας της πόλης. Και ο κίνδυνος αυτό είναι ακόμα εδώ.

Στη συγκέντρωση που πραγματοποιήσαμε στον χώρο στις 17 Φεβρουαρίου 2019, παρουσία και εκπροσώπων της δημοτικής αρχής, που ήρθαν να μας βρίσουν επειδή πήραμε την πρωτοβουλία και δεν τους δώσαμε λευκή επιταγή για τη διαχείριση του θέματος, ακούσαμε διάφορες απόψεις από διάφορους.

- Γιατί να ασχοληθεί ο Δήμος με ένα ιδιωτικό ακίνητο;

- Γιατί να πληρώσουν οι δημότες;

- Δεν είναι ρομαντική και ανεφάρμοστη η αντίληψη ότι πρέπει να διατηρηθεί ένας τόσο μεγάλος χώρος χωρίς να οικοδομηθεί;

Και βεβαίως το γνωστό επιχείρημα: αφού το Δημόσιο είναι αναποτελεσματικό, γιατί να αναλάβει τη διάσωσή του;

Η απάντησή μου ήταν ότι συζητούσαμε το λάθος πρόβλημα.

Το Κεφαλληνού δεν είχε εγκαταλειφθεί επειδή ήταν διατηρητέο. Το πρόβλημα ήταν το περιπεπλεγμένο ιδιοκτησιακό καθεστώς και η απουσία αποτελεσματικής παρέμβασης.

Μάλιστα, λίγες ημέρες αργότερα, η ίδια η δημοτική αρχή ανακοίνωσε —υπό την πίεση— ότι από τον έλεγχο στο Κτηματολόγιο προέκυπτε πως το κτίριο είχε ήδη αποζημιωθεί από το Ελληνικό Δημόσιο το 1985 και είχε περιέλθει στην ιδιοκτησία του.

Τότε ασχολήθηκαν.

Για το υπόλοιπο οικόπεδο παρέμεναν εκκρεμότητες απόκτησης.

Δηλαδή δεν μιλούσαμε καν για μια απλή περίπτωση ιδιωτικού ακινήτου που το Δημόσιο καλούνταν να αγοράσει από την αρχή.

Στις 20 Φεβρουαρίου 2019 το Δημοτικό Συμβούλιο αποφάσισε ομόφωνα να προωθηθεί η προστασία του κτιρίου και του κήπου και να ληφθούν μέτρα για την αποτροπή της κατάρρευσης.

Αν γράψω ότι η παρέμβασή μας είχε λειτουργήσει, θα κατηγορηθώ ότι προσπαθώ να οικειοποιηθώ την "αποτελεσματικότητα" της διοίκησης.

Συμπεράσματα δικά σας.

Πάντως χρειάστηκε να φτάσουμε στο καλοκαίρι του 2020 για να πραγματοποιηθούν εργασίες προσωρινής στήριξης και περίφραξης.

Η ίδια η δημοτική ανακοίνωση αναγνώριζε τότε τις καταρρεύσεις της εξωτερικής και εσωτερικής τοιχοποιίας.

«Και τι προτείνεις εσύ, ρε έξυπνε;»

Αυτό ήταν, περίπου, το ερώτημα που δεχόμουν τότε, εν μέσω ύβρεων και χαρακτηρισμών πάλι.

Αλλά η απάντησή μου δεν ήταν ούτε ρομαντική ούτε θεωρητική.

Να αξιοποιηθεί το Κεφαλληνού ως διατηρητέο. Μαζί με τον ελεύθερο περιβάλλοντα χώρο του. Και να παράγει οικονομικό αποτέλεσμα.

Πώς;

Με ολοκλήρωση της απόκτησης του ακινήτου από τον Δήμο, όπου απαιτείται, και παραχώρηση της ΧΡΗΣΗΣ και της αξιοποίησής του στη δημοτική επιχείρηση ΦΛΥΑ.

Στη συνέχεια, δημόσια πρόσκληση επενδυτικού ενδιαφέροντος.

Έφερα το παράδειγμα της δημιουργίας ενός υψηλού επιπέδου εστιατορίου, με δυνατότητα διοργάνωσης κοινωνικών εκδηλώσεων, πολιτικών γάμων, βαφτίσεων και δεξιώσεων.

Σε ένα ιστορικό κτίριο, με έναν εξαιρετικό κήπο, σε μια από τις πιο ενδιαφέρουσες θέσεις του Χαλανδρίου.

Με πλήρη αποκατάσταση του διατηρητέου από τον επενδυτή και διατήρηση του ελεύθερου χαρακτήρα του περιβάλλοντος χώρου.

Και για να μην ισχυριστεί κανείς ότι τα ανακαλύπτω σήμερα, εκ των υστέρων, η πρόταση είχε δημοσιευθεί ΣΤΗΝ ΠΛΑΤΕΙΑ ήδη από τις 8 Απριλίου 2019.

Προβλέπαμε ολοκλήρωση της απαλλοτρίωσης του αύλειου χώρου, αναπαλαίωση και παραχώρηση της χρήσης στη ΦΛΥΑ για αξιοποίηση.

Δεν ανακαλύψαμε σήμερα τη δημοτική επιχειρηματικότητα.

Και πράγματι, τι το εξωπραγματικό ή ρομαντικό είχε;

Όταν η ιδιωτική επένδυση δεν αποδίδει αμέσως, υπάρχει η δημοτική επιχειρηματικότητα

Ας υποθέσουμε ότι μια τέτοια επένδυση δεν είναι αρκετά ελκυστική για έναν ιδιώτη.

Ότι η αποκατάσταση του κτιρίου απαιτεί πολλά χρήματα και η άμεση απόδοση δεν δικαιολογεί το κόστος της και το αναμενόμενο κέρδος.

Εδώ ακριβώς αρχίζει ο ρόλος της δημοτικής επιχειρηματικότητας.

Ο Δήμος δεν είναι υποχρεωμένος να λειτουργεί με τον χρονικό ορίζοντα ενός εργολάβου ή ενός επενδυτή που επιδιώκει γρήγορη απόσβεση και άμεσο κέρδος.

Μπορεί να σχεδιάζει για είκοσι, τριάντα ή πενήντα χρόνια.

Μπορεί, για παράδειγμα, να παραχωρήσει τη χρήση ενός ακινήτου για δέκα ή περισσότερα χρόνια, με βασικό αντάλλαγμα την αποκατάσταση και την ανάδειξή του.

ΤΗ ΧΡΗΣΗ. Όχι την ιδιοκτησία. Μην αρχίσουν οι υστερίες, γιατί βαριέμαι.

Ο ιδιώτης θα έχει τον χρόνο να αποσβέσει την επένδυσή του και να κερδίσει. Η διάρκεια και οι όροι θα προκύψουν από πραγματική οικονομοτεχνική μελέτη και διαγωνιστική διαδικασία.

Και μετά;

Με τη λήξη της παραχώρησης, ο Δήμος θα έχει στη διάθεσή του ένα αποκατεστημένο, λειτουργικό και οικονομικά αξιοποιήσιμο ακίνητο.

Θα μπορεί να εισπράττει έσοδα από την εκμετάλλευσή του, να προχωρήσει σε νέα παραχώρηση ή να επιλέξει άλλη χρήση.

ΩΣ ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΟ.

Το διατηρητέο θα έχει σωθεί. Ο ελεύθερος χώρος θα έχει διατηρηθεί. Και η δημοτική περιουσία, ύστερα από δεκαπέντε ή είκοσι χρόνια, θα έχει αποκτήσει σημαντικά μεγαλύτερη αξία.

Αυτό δεν είναι κρατισμός.

Δεν είναι ούτε κάποια ιδεολογική εχθρότητα προς την ιδιωτική πρωτοβουλία.

Είναι συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, με συγκεκριμένο οικονομικό αντικείμενο και με διατήρηση της ιδιοκτησίας και του μακροχρόνιου οφέλους στον Δήμο.

Αλλά με πρόσημο: Είναι εργαλείο. Δεν είναι ιδιωτικοποίηση.

Αλλά εδώ υπάρχει ένα πρόβλημα.

Για να εφαρμόσεις μια τέτοια πολιτική, πρέπει πρώτα να την πιστεύεις.

Αλλιώς θα περνούν δεκαετίες από την κήρυξη ενός κτιρίου ως διατηρητέου και θα συνεχίζουμε να ακούμε την ίδια ατέρμονη αντιπαράθεση ανάμεσα στους κρατιστές και τους φιλελεύθερους.

Και το κτίριο θα συνεχίζει να καταρρέει.

Το Δουζένη και τα διατηρητέα που δεν βρήκαν λύση


Ας δούμε και το κτήμα Δουζένη.

Εδώ είχαμε μια διαφορετική αλλά εξίσου διδακτική ιστορία.

Ένα διατηρητέο ακίνητο, με σημαντικό περιβάλλοντα χώρο, που βρέθηκε για χρόνια στο επίκεντρο ιδιοκτησιακών και εργολαβικών σχεδιασμών, με την εμπλοκή της Ektasis Development.

Χρόνια παλινωδιών, καθυστερήσεων και εκκρεμοτήτων, μέχρι να φτάσουμε στη διαδικασία απόκτησής του από τον Δήμο.

Ας συγκρίνουμε τις περιπτώσεις.

Στην Alpha Bank, στο ZARA, στα παλιά καταστήματα της πλατείας, υπήρξε δυνατότητα οικονομικής αξιοποίησης και τα διατηρητέα σώθηκαν.

Στο Κεφαλληνού, το ιδιοκτησιακό καθεστώς και η αδράνεια εμπόδισαν την έγκαιρη λύση.

Στο Δουζένη, η υπόθεση περιπλέχθηκε με διαφορετικούς σχεδιασμούς και συμφέροντα.

Το κοινό στοιχείο των δύο τελευταίων περιπτώσεων δεν ήταν ότι ο χαρακτηρισμός ως διατηρητέου καθιστούσε αδύνατη κάθε οικονομική αξιοποίηση.

Ήταν ότι δεν προχώρησε εγκαίρως μια αποτελεσματική λύση από τον Δήμο, όπου χρειαζόταν.

Ούτε το οικονομικό ήταν το πρόβλημα. Ο Δήμος είχε την πιστοληπτική ικανότητα να τελειώσει το θέμα.

Μην πιάσουμε το θέμα των αποθεματικών και μην καταλήξουμε τώρα στο περιβόητο «τέλος πρασίνου» του Ρούσσου. Άλλη φορά.

Και γι' αυτό υπάρχει το εργαλείο που η Πολιτεία έχει θεσπίσει ακριβώς για περιπτώσεις όπου το δημόσιο συμφέρον απαιτεί την απόκτηση ενός ακινήτου χωρίς να εξαρτάται από τη συναίνεση των ιδιοκτητών.

Η αναγκαστική απαλλοτρίωση.

Κήρυξη για νόμιμο δημόσιο σκοπό. Δικαστικός καθορισμός της αποζημίωσης. Καταβολή ή παρακατάθεσή της, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διαδικασίες.

Και από εκεί και πέρα, ας λύσουν οι δικαιούχοι τις μεταξύ τους διαφορές για το ποιος θα εισπράξει τι.

Δεν είναι υποχρεωμένος ο Δήμος να περιμένει επ' αόριστον να συμφωνήσουν μεταξύ τους κληρονόμοι, συνιδιοκτήτες, εργολάβοι και λοιποί εμπλεκόμενοι, όταν υπάρχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις για δημόσια απόκτηση.

Ασφαλώς η απαλλοτρίωση απαιτεί χρήματα. Χρήματα, όμως, μέρος των οποίων μπορεί να επιστραφεί στον Δήμο μέσα από τη μελλοντική οικονομική αξιοποίηση του ακινήτου.

Και το κόστος της απαλλοτρίωσης δεν αποτελεί απόδειξη ότι η μοναδική λύση είναι να επιτρέψουμε πρόσθετη δόμηση κάπου αλλού.

Και τώρα, ας μιλήσουμε για τη Μεταφορά Συντελεστή Δόμησης

Εδώ βρίσκεται η ουσία της συζήτησης για τις ΖΥΣ.

Η Μεταφορά Συντελεστή Δόμησης είναι ένας μηχανισμός που μπορεί να προσφέρει οικονομικό αντιστάθμισμα σε ιδιοκτήτες ακινήτων των οποίων η δυνατότητα δόμησης περιορίζεται.

Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί πράγματι να είναι χρήσιμος.

Αλλά δεν αποτελεί πανάκεια.

Και κυρίως, δεν λύνει αυτομάτως τα ιδιοκτησιακά προβλήματα που κρατούν πολλά διατηρητέα εγκαταλελειμμένα.

Η αξιοποίηση της ΜΣΔ προϋποθέτει τη συμμετοχή και τη συναίνεση των δικαιούχων, καθώς και την τήρηση της προβλεπόμενης διαδικασίας. Δεν είναι ένας τίτλος που μπορεί ο Δήμος να επιβάλει μονομερώς στους ιδιοκτήτες ως υποκατάστατο χρηματικής αποζημίωσης.

Ας θέσουμε, λοιπόν, ένα πολύ απλό ερώτημα.

Εκεί όπου οι ιδιοκτήτες δεν μπορούν να συμφωνήσουν μεταξύ τους για να αξιοποιήσουν το ακίνητό τους ή να εισπράξουν χρήματα από την πώλησή του, πώς ακριβώς θα συμφωνήσουν για να πάρουν και να αξιοποιήσουν τίτλους μεταφοράς συντελεστή;

Εκεί όπου δέκα συνιδιοκτήτες ονειρεύονται να πάρουν από ένα δυάρι ο καθένας, επειδή κάποτε θα γκρεμιστεί το παλιό κτίριο και θα γίνει αντιπαροχή, γιατί θεωρούμε δεδομένο ότι θα συνεννοηθούν ευκολότερα για τη ΜΣΔ;

Η δημιουργία μιας ΖΥΣ δεν εξαφανίζει κληρονομικές εκκρεμότητες.

Δεν θεραπεύει τη διάσπαση της ιδιοκτησίας.

Δεν εξασφαλίζει συμφωνία ανάμεσα σε συνιδιοκτήτες με αντικρουόμενες απαιτήσεις.

Υπάρχουν βεβαίως και περιπτώσεις διατηρητέων σε περιοχές αμιγούς κατοικίας, όπου οι επιτρεπόμενες χρήσεις περιορίζουν τις δυνατότητες οικονομικής αξιοποίησης.

Εκεί, όμως, ένας σοβαρός πολεοδομικός σχεδιασμός μπορεί να εξετάσει και τη δημόσια απόκτηση για συγκεκριμένες κοινωφελείς χρήσεις, με τις αναγκαίες θεσμικές και οικονομικές προϋποθέσεις.

Για το Χαλάνδρι, για παράδειγμα, υπάρχει η μεγάλη ειρωνεία: για τη στέγαση του πολιτισμού μας δεν στραφήκαμε στην αγορά ιστορικών διατηρητέων της πόλης.

Διαλέξαμε τον τσιμεντένιο όγκο του πρώην Νόμπελ.

Επιλογές είναι αυτές.

Πόσα διατηρητέα θα σωθούν πραγματικά από τις ΖΥΣ;

Ας επιστρέψουμε τώρα στο Χαλάνδρι.

Η υπό διαβούλευση μελέτη προβλέπει επτά Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης, με δυνατότητα υποδοχής περίπου 258.000 τετραγωνικών μέτρων πρόσθετης δόμησης.

Ένα τεράστιο μέγεθος για μια ήδη επιβαρυμένη πόλη.

Και ένα από τα επιχειρήματα που χρησιμοποιούνται για να δικαιολογηθεί αυτή η πρόσθετη δόμηση είναι η ανάγκη διάσωσης των διατηρητέων.

Μάλιστα.

Ας μας πουν, λοιπόν:

Πόσα διατηρητέα πρόκειται πραγματικά να σωθούν με αυτόν τον τρόπο ΣΤΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙ;

Όχι αλλού, για να μεταφέρουν εδώ τον συντελεστή δόμησής τους.

Ξηγημένοι να είμαστε.

Πόσα από αυτά παραμένουν εγκαταλελειμμένα επειδή ο χαρακτηρισμός τους εμποδίζει μια κατά τα άλλα βιώσιμη αξιοποίηση;

Πόσα αντιμετωπίζουν ιδιοκτησιακά προβλήματα που η ΜΣΔ δεν μπορεί να επιλύσει και θα παρατείνει το πρόβλημα μέχρι να το λύσει η φύση;

Και πόσα θα μπορούσαν να σωθούν με άλλες μεθόδους, όπως η δημόσια απόκτηση, η δημοτική επιχειρηματική αξιοποίηση ή η συνεργασία με ιδιώτες επενδυτές;

Χωρίς το Κεφαλληνού και το Δουζένη. Για τους λόγους που έχω εξηγήσει, δεν τα μετράω ως περιπτώσεις που περιμένουν τη ΜΣΔ για να σωθούν.

Προπαντός, ποια τεκμηρίωση συνδέει την πραγματική ανάγκη διάσωσης διατηρητέων της πόλης με το συγκεκριμένο μέγεθος πρόσθετης δόμησης που προτείνεται για το Χαλάνδρι;

Η προστασία της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς είναι δημόσιο συμφέρον.

Αλλά δημόσιο συμφέρον είναι και η προστασία του αστικού περιβάλλοντος, του ελεύθερου χώρου, του πρασίνου και της ποιότητας ζωής.

Δεν μπορούμε να επικαλούμαστε το πρώτο για να παρακάμπτουμε το δεύτερο. Και μάλιστα χωρίς καν σχέδιο. Σχέδιο από το ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ.

Και δεν μπορούμε να παρουσιάζουμε τη Μεταφορά Συντελεστή Δόμησης ως τη βέλτιστη λύση για τη διάσωση των διατηρητέων, όταν υπάρχουν διαφορετικά προβλήματα που απαιτούν διαφορετικές παρεμβάσεις.

Τα διατηρητέα δεν σώζονται με συνθήματα.

Πολύ περισσότερο δεν εργαλειοποιούνται.

Ούτε σώζονται με ατέρμονες ιδεολογικές συζητήσεις για το αν είναι αποτελεσματικότερο το Δημόσιο ή η αγορά.

Σώζονται με πολιτική βούληση, συγκεκριμένο σχέδιο, επενδύσεις, διοικητικές αποφάσεις και οικονομική αξιοποίηση εκεί όπου αυτή είναι εφικτή.

Και, τελικά, με κάτι ακόμη πιο απλό:

Μια πολιτική την εφαρμόζει σωστά εκείνος που την πιστεύει.

 ΥΓ:

Η οικία της Τζίνας Μπαχάουερ. Ένα διατηρητέο που χάθηκε η δυνατότητα να αποκτηθεί και να αξιοποιηθεί από τον Δήμο, αφού το ακίνητο πουλήθηκε σε ιδιώτη. Ο χαρακτηρισμός του ως διατηρητέου παραμένει σε ισχύ.

(Φωτογραφία: Αμαρυσία)

Το κτήμα Πραμπόπουλου. Απέναντι από το Θέατρο Ρεματιάς. Προβλεπόταν από τη μελέτη Σταματιάδη για τη Ρεματιά ως ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ, με τη διαμόρφωση ενός ενιαίου πολιτιστικού χώρου μαζί με το Θέατρο.

Η υπόθεση εκκρεμεί.

Περίμενε τη ΜΣΔ;

Σάββατο 7 Νοεμβρίου 2026

ΠΑΙΖΩ - ΓΡΑΦΙΕΣ: Το τελευταίο βιβλίο του Γιώργου Παπαγιαννόπουλου διατίθεται από την Πλατεία


 

ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗ: ΑΛΛΑ ΛΕΕΙ Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ, ΑΛΛΑ ΠΡΟΒΛΕΠΕΙ Ο ΝΟΜΟΣ!

 

Πρώτα πρέπει να αλλάξει ο νόμος και μετά να καθοριστούν οι Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης. Στο Χαλάνδρι παραμένει η πρόταση για επτά ΖΥΣ και 258.159 τ.μ. πρόσθετης οικοδομικής δυνατότητας. Τι σημαίνει αυτό για το πράσινο και το μέλλον της πόλης;

Χωρίς προηγούμενη νομοθετική ρύθμιση αυτά είναι προεκλογικές υποσχέσεις χωρίς αντίκρυσμα.

Όπως και η απίστευτη θεσμική σιωπή του Δήμου Χαλανδρίου. Ο Ρούσσος περί άλλων τυρβάζει.

Μια σημαντική κυβερνητική διαβεβαίωση, η οποία όμως έρχεται σε αντίθεση με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο, δημιουργεί νέα δεδομένα στη συζήτηση για τις Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης (ΖΥΣ).

Την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου 2026, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης δήλωσε ότι η Μεταφορά Συντελεστή Δόμησης (ΜΣΔ) θα πραγματοποιείται αποκλειστικά εντός των ορίων του ίδιου δήμου.

Την ίδια θέση επιβεβαίωσε ο γενικός γραμματέας Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος του ΥΠΕΝ, Ευάγγελος Κυριαζόπουλος.

Υπάρχει όμως ένα σοβαρό πρόβλημα. Δεν θέλουμε πια υποσχέσεις. Θέλουμε πράξεις.

Ο ΙΣΧΥΩΝ ΝΟΜΟΣ ΕΠΙΤΡΕΠΕΙ ΤΗ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗ ΚΑΙ ΜΕΤΑΞΥ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΔΗΜΩΝ!

Πρώτα αλλάζει ο νόμος. Μετά εγκρίνονται οι ΖΥΣ. Το αντίστροφο πρέπει να είναι απορριπτέο χωρίς συζήτηση.

Το άρθρο 74 του ν. 4495/2017 προβλέπει ρητά ότι η αντιστοίχιση των ακινήτων προσφοράς και υποδοχής συντελεστή πραγματοποιείται κατά προτεραιότητα εντός της ίδιας δημοτικής ενότητας, στη συνέχεια εντός του ίδιου δήμου και, εφόσον αυτό δεν είναι δυνατό, εντός της ίδιας περιφερειακής ενότητας ή περιφέρειας.

Ανάλογη δυνατότητα προβλέπεται και στο άρθρο 68 του ίδιου νόμου.

Αυτό σημαίνει ότι όσοι δήμοι του βόρειου τομέα δεν θα έχουν ΖΥΣ θα στέλνουν την μεταφορά σε όσους έχουν, δηλαδή κυρίως στο Χαλάνδρι. 

 (Μαρούσι, Βριλήσσια, Αγία Παρασκευή αρχικά. Τα Βριλήσσια και η Αγία Παρασκευή δεν έχουν ΖΥΣ αλλά έχουν .... συμμετοχή στην διοίκηση του Χαλανδρίου δια μεταγραφών.  Ψυχικό και Χολαργός Παπάγος  είπαν όχι επίσημα και δημόσια ήδη με ανακοινώσεις των δήμων όχι σχολιάκια στο fb)

H κυβερνητική διαβεβαίωση δεν αρκεί.

Απαιτείται ρητή νομοθετική τροποποίηση που θα αποκλείει τη μεταφορά συντελεστή μεταξύ διαφορετικών δήμων.

Και αυτή η τροποποίηση πρέπει να προηγηθεί της οριστικής έγκρισης των ΖΥΣ.

Διαφορετικά, οι ζώνες θα εγκριθούν με βάση ένα ισχύον καθεστώς που επιτρέπει τη διαδημοτική μεταφορά, ενώ η κυβέρνηση θα υπόσχεται ότι δεν πρόκειται να την εφαρμόσει.

Το ζήτημα είναι ιδιαίτερα σοβαρό, επειδή οι ΖΥΣ δεν αποτελούν απλές χαρτογραφικές υποδείξεις. Μετά την ολοκλήρωση της προβλεπόμενης διαδικασίας, εγκρίνονται με προεδρικό διάταγμα και δημιουργούν συγκεκριμένες πολεοδομικές δυνατότητες.

Η κυβέρνηση οφείλει επομένως να ξεκαθαρίσει όχι μόνο τι προτίθεται να κάνει, αλλά και με ποιον νόμο θα το εξασφαλίσει.

Στο Χαλάνδρι παραμένουν τα 258.159 τετραγωνικά χωρίς μέχρι τώρα αντίδραση της διοίκησης.

Η μελέτη που βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση προβλέπει επτά Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης στο Χαλάνδρι όπως αναλυτικά δείξαμε.

Η συνολική δυνητική πρόσθετη επιφάνεια δόμησης φθάνει τα 258.159,47 τ.μ., δηλαδή το 44,18% της αντίστοιχης δυνατότητας που προβλέπεται για ολόκληρο τον Βόρειο Τομέα Αθηνών.

Πρόκειται για εξαιρετικά μεγάλο μέγεθος για μια ήδη πυκνοδομημένη πόλη.

Και αυτή η δυνατότητα δεν εξαφανίζεται επειδή η κυβέρνηση δηλώνει ότι ο μεταφερόμενος συντελεστής θα προέρχεται αποκλειστικά από ακίνητα του ίδιου δήμου.

Άλλο η προέλευση του συντελεστή και άλλο η πρόσθετη δόμηση στην περιοχή που τον υποδέχεται.

Η Μεταφορά Συντελεστή μπορεί να είναι χρήσιμη. Αλλά για ποιον σχεδιασμό;

Η ΜΣΔ δεν είναι από τη φύση της αρνητικός πολεοδομικός θεσμός.

Μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την απόκτηση κοινόχρηστων χώρων, την προστασία διατηρητέων κτιρίων και την αντιμετώπιση χρονιζουσών απαλλοτριώσεων. Αλλά δεν έχουμε τέτοιο σχεδιασμό στο τραπέζι. Η συζήτηση ξεκίνησε μαζί με την πρωθυπουργική εξαγγελία για έναν όροφο παραπάνω για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης.

Και η αντιπολίτευση, κυρίως ο ίδιος ο επικεφαλής της αντιπολίτευσης και πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έδωσαν σοβαρή και τεκμηριωμένα την απάντηση και τα επιχειρήματα για την απόρριψη συνολικά τέτοιας επιλογής ( Ανδρουλάκης: «Το στεγαστικό δεν λύνεται με αστικές χαράδρες και μπόνους ορόφων»).

Ο Ρούσσος - όπως πάντα - ψαρεύει στα θολά νερά με κάποια σχολιάκια στο fb: Η προσφυγή για τον ΝΟΚ δεν αποτελεί απάντηση.

Ο δήμαρχος Χαλανδρίου Σίμος Ρούσσος, σχολιάζοντας τις εξελίξεις σε επίπεδο σχολίων στο fb, επικαλέστηκε την προσφυγή του Δήμου στο Συμβούλιο της Επικρατείας κατά των πρόσθετων οικοδομικών κινήτρων του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού.

Πρόκειται όμως για διαφορετικό θεσμό.

Η προσφυγή κατά των κινήτρων του ΝΟΚ δεν αφορούσε τη Μεταφορά Συντελεστή Δόμησης.

Ο δήμαρχος ανέφερε επίσης ότι, εάν επιχειρηθεί αύξηση της δόμησης μέσω μεταφοράς συντελεστή «από αλλού», ο Δήμος θα κάνει ό,τι χρειάζεται. 

 ΝΑ ΤΟ ΚΑΝΕΙ ΤΩΡΑ! ΕΠΙΣΗΜΑ! 

ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΔΣ και μάλιστα ΟΜΟΦΩΝΑ αν είναι δυνατόν. 

Να ζητήσει να προηγηθεί η νομοθετική ρύθμιση και μεγάλη μείωση της έκτασης των ζωνών. 

ΚΑΙ ΝΑ ΚΑΛΕΣΕΙ ΚΙΝΗΜΑ ΠΟΛΗΣ. 

Εμείς καλούμε ΣΕ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΜΕ ΟΛΟΥΣ ΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ χωρίς εισαγωγικά στην αντίσταση. Κυριολεκτικά όχι σαν τις "αντιστάσεις" της "ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ" του Ρούσσου και της παράδοσης και της μεταφοράς όλων των δύσκολων στην δικαιοσύνη.

Οι επτά ΖΥΣ, εξακολουθούν να περιλαμβάνονται στη μελέτη.

Επομένως, η συζήτηση δεν μπορεί να περιοριστεί στην προέλευση του συντελεστή.

Και η συμμετοχή του Δήμου στην εκπόνηση της μελέτης;

Ο Ευάγγελος Κυριαζόπουλος υπογράμμισε ότι οι απόψεις των τοπικών κοινωνιών και των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης θα ληφθούν υπόψη πριν από την τελική έγκριση των ΖΥΣ.

Όμως η εκπόνηση της συγκεκριμένης μελέτης δεν άρχισε με τη σημερινή δημόσια διαβούλευση.

Προηγήθηκε πολυετής διαδικασία, για την παρακολούθηση και παραλαβή της οποίας προβλέφθηκε αρμόδια επιτροπή.

Σύμφωνα με την ΚΥΑ ΥΠΕΝ/ΔΝΕΠ/116872/4327/2021, η υπόδειξη εκπροσώπου της αυτοδιοίκησης συνδέεται με τον πληθυσμιακά μεγαλύτερο δήμο της Περιφερειακής Ενότητας.

Στον Βόρειο Τομέα Αθηνών αυτός είναι ο Δήμος Χαλανδρίου.

Συμμετείχε, λοιπόν, ο Δήμος Χαλανδρίου στην εκπόνηση της συγκεκριμένης μελέτης; 

Είχε συναινέσει στον σχεδιασμό και, εάν ναι, πότε;

Και υπάρχει ακόμη ένα ερώτημα:

Θα προβληθεί η εκκρεμότητα του Πεύκου Πολίτη ως επιχείρημα υπέρ των προτεινόμενων ΖΥΣ; Θα γελάσει ο κάθε πικραμένος αν έχει στο μυαλό του ο δήμαρχος να κρύψει τις διαχρονικές του ευθύνες κάτω από αυτό το χαλί με επικοινωνιακά κόλπα.

Οι απαντήσεις έχουν σημασία για να κατανοήσουν οι πολίτες όχι μόνο τις σημερινές τοποθετήσεις, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώθηκε η πρόταση.

Πράσινο με το σταγονόμετρο, δόμηση με τις εκατοντάδες χιλιάδες τετραγωνικά, τσιμέντο παντού.

Υπάρχει, τέλος, μια αντίφαση του πολεοδομικού σχεδιασμού του Χαλανδρίου που αξίζει ιδιαίτερη προσοχή. Και μάλιστα από μια διοίκηση που στο παρελθόν πούλησε πολύ ευαισθησία για το θέμα.

- Αναπλάσεις? Τσιμέντο παντού και ολίγη μπογιά για τυφλό ποδηλατόδρομο!

- Απαλλοτριώσεις για πράσινο και ελεύθερους χώρους; Τείνουν στο μηδέν. Και έχουμε μόνο το Δουζένη να το επιδεικνύει η διοίκηση ως άλλοθι για τα πάντα. Από το τέλος πρασίνου - χαράτσι, μέχρι τις υποσχέσεις για περισσότερο πράσινο, ίσως τώρα και για να δικαιολογήσει την αναγκαιότητα συμφωνίας για την ΖΥΣ.

Για την απαλλοτρίωση ενός ακινήτου περίπου 3.000 τετραγωνικών μέτρων, με διατηρητέο κτίριο και προορισμό το πράσινο και τον πολιτισμό, με αξία 2,7 εκ ευρώ απαιτήθηκαν δεκαετίες διεκδικήσεων και χρηματοδότηση άνω των 1,36 εκατομμυρίων ευρώ από το Πράσινο Ταμείο. 

Αυτά τα πήρε το Χαλάνδρι. 

Επιβλήθηκε τέλος πρασίνου που προϋπολογίζεται σε 1,4 εκ τον χρόνο για 10 χρόνια και τώρα θα χρησιμοποιηθεί πιθανά πάλι το ίδιο και ως άλλοθι για να δικαιολογηθεί συναίνεση σε ΖΥΣ. 

Και τι άλλο έχει μείνει λοιπόν ΔΗΜΑΡΧΑΡΑ για να "σώσουμε"? 

Άντε το Κεφαλληνού και κάνα δύο ακόμα διατηρητέα (τα διατηρητέα των Παττακού Νταβία όμως, για να μην ξεχνιόμαστε. Γιατί εκείνοι υπέγραψαν την ανακήρυξή τους σαν  δήμαρχος και αρμόδιος αντιδήμαρχος, να τα λέμε και αυτά.).

Πόσο πράσινο και πόσους ελεύθερους χώρους χρειάζεται ακόμη το Χαλάνδρι; Πού θα τους βρει? Και πόση πρόσθετη δόμηση μπορεί πραγματικά να αντέξει;

Θα τα υπολογίσει αυτά ο δήμος?

Και με το κυκλοφοριακό τι έχει να μας πει? Την στάθμευση? Δεν είχε η πόλη ήδη αρκετά προβλήματα; 

Αν το Χαλάνδρι έχει ήδη εξαντλήσει τα όρια οικοδομησιμότητας και υποδομών του, όπως υποστηρίζει και ο ίδιος ο δήμαρχος, με ποια πολεοδομική λογική προτείνονται επτά ΖΥΣ που μπορούν να υποδεχθούν 258.159 πρόσθετα τετραγωνικά μέτρα;

Αυτό είναι το ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί ΚΑΘΑΡΑ, ΔΗΜΟΣΙΑ και από όλους. 

Πρώτα βεβαίως από την διοίκηση του δήμου αλλά και μετά την αντιπολίτευση και τους επίδοξους για το μέλλον.

 Διότι επί του πολεοδομικού σχεδιασμού και της διοίκησης της πόλης ΔΕΝ ΕΧΟΥΜΕ ΑΚΟΥΣΕΙ καμιά διαφωνία, κανένα εναλλακτικό σχέδιο τα τελευταία χρόνια. 

Μόνο ομοφωνίες και επικλήσεις στον καθωσπρεπισμό, τον πολιτικό πολιτισμό και τον ολοιμαζιδισμό ακούμε.

ΣΤΗΝ ΠΛΑΤΕΙΑ

Πέμπτη 5 Νοεμβρίου 2026

ΧΑΛΑΝΔΡΙ: Επτά περιοχές προτείνονται για αύξηση του συντελεστή δόμησης

Επτά περιοχές προτείνονται ως Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης

Χαλάνδρι: Οι επτά προτεινόμενες Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης (ΖΥΣ). Χάρτης – εικονογράφηση με τη βοήθεια του ChatGPT. Η ακριβής οριοθέτηση των ζωνών αποτυπώνεται στους επίσημους χάρτες της μελέτης του ΥΠΕΝ.

Τι προβλέπει η μελέτη του Υπουργείου Περιβάλλοντος για κάθε γειτονιά — Αναλυτικοί χάρτες με τα οικοδομικά τετράγωνα

Επτά Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης (ΖΥΣ) προτείνονται στον Δήμο Χαλανδρίου, σύμφωνα με τη μελέτη που δημοσιοποίησε το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας και συνοδεύεται από Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ).

Οι προτάσεις αφορούν το Κάτω Χαλάνδρι, το Νομισματοκοπείο, την Τούφα–Μεταμόρφωση και το Πάτημα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, η πρόσθετη δυνατότητα δόμησης υπολογίζεται συνολικά σε περίπου 258.000 τετραγωνικά μέτρα, ενώ η εκτιμώμενη πληθυσμιακή αύξηση αντιστοιχεί σε περίπου 5.532 επιπλέον κατοίκους.

Πρόκειται για προτεινόμενες και όχι εγκεκριμένες αυξήσεις. 

Η μελέτη βρίσκεται στη διαδικασία δημοσιοποίησης και διαβούλευσης.

Τι είναι οι Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης;

Οι ΖΥΣ είναι περιοχές στις οποίες μπορεί να επιτραπεί η υποδοχή πρόσθετου συντελεστή δόμησης μέσω του μηχανισμού μεταφοράς συντελεστή δόμησης.

Στους χάρτες που δημοσιεύουμε, οι αναφερόμενοι δρόμοι περιγράφουν τα όρια των περιοχών. Για την ένταξη συγκεκριμένου ακινήτου πρέπει να εξετάζεται το αντίστοιχο οικοδομικό τετράγωνο και τα επιμέρους περιγράμματα της επίσημης πινακίδας.

Ιδιαίτερη σημασία έχει  ότι η ίδια η Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων εκτιμά πως, παρά την προβλεπόμενη πρόσθετη δόμηση και την αύξηση του πληθυσμού κατά περίπου 5.532 κατοίκους στο Χαλάνδρι.

Οι επτά προτεινόμενες ζώνες

1. Κάτω Χαλάνδρι — ΖΥΣ 461200-03α


 

Η Περιοχή: Λεωφόρος Μεσογείων, Τζαβέλλα, Γυθείου, Ηρώων Πολυτεχνείου, Τριπόλεως, Εύβοιας, Τσιτούρη και Ζωοδόχου Πηγής.

  • Έκταση προτεινόμενης ζώνης: περίπου 87,7 στρέμματα.

  • Προτεινόμενη προσαύξηση ΣΔ: +0,30.

  • Προτεινόμενος τελικός ΣΔ: 1,20, από 0,90 ή 0,80, ανάλογα με το μέγεθος του οικοπέδου.

Η πρόταση αφορά ευρύτερη, ήδη δομημένη περιοχή του Κάτω Χαλανδρίου, έκτασης περίπου 87,7 στρεμμάτων. Περιλαμβάνει συγκεκριμένα οικοδομικά τετράγωνα με πρόσωπο στη Λεωφόρο Μεσογείων, αλλά και οικοδομικά τετράγωνα στο εσωτερικό της συνοικίας, χωρίς πρόσωπο στη λεωφόρο. Για την περιοχή προτείνεται προσαύξηση του συντελεστή δόμησης κατά 0,30. Τα ακριβή όρια αποτυπώνονται στον αναλυτικό χάρτη.

2. Νομισματοκοπείο — ΖΥΣ 461200-03β 

Η ονομασία «Νομισματοκοπείο» χρησιμοποιείται όπως αναφέρεται στη ΣΜΠΕ.

Περιοχή: Λεωφόρος Μεσογείων, Ζωοδόχου Πηγής, Τσιτούρη και Παρνασίδος.

  • Έκταση: περίπου 7,9 στρέμματα.

  • Ισχύων ΣΔ: 0,90 για οικόπεδα έως 600 τ.μ. και 0,80 για μεγαλύτερα οικόπεδα.

  • Προτεινόμενος τελικός ΣΔ: 1,20.

  • Προτεινόμενη προσαύξηση ΣΔ: +0,30.

Πρόκειται για τη μικρότερη από τις επτά προτεινόμενες ζώνες. Βρίσκεται στην περιοχή του Νομισματοκοπείου,  κοντά στη Λεωφόρο Μεσογείων, και αποτελεί χωριστή παρέμβαση από τη μεγάλη ζώνη 461200-01 του Πεύκου Πολίτη.

Στην ευρύτερη περιοχή βρίσκονται το ακίνητο της Τράπεζας της Ελλάδος, ο χώρος των γηπέδων του Απόλλωνα Χαλανδρίου, ο καταυλισμός Ρομά και ο σταθμός του μετρό. Η ακριβής ένταξη επιμέρους ακινήτων στη συγκεκριμένη ΖΥΣ καθορίζεται από το επίσημο περίγραμμά της και δεν ταυτίζεται με ολόκληρη την περιοχή που ονομάζεται «Νομισματοκοπείο».

Η ΣΜΠΕ προβλέπει επίσης αύξηση του επιτρεπόμενου ύψους κατά έναν όροφο και δυνατότητα μέγιστης κάλυψης έως 60%.

Για τη συγκεκριμένη ζώνη η μελέτη εκτιμά 29 επιπλέον κατοίκους 

3. Νομισματοκοπείο — ΖΥΣ 461200-01  

 

Η ονομασία «Νομισματοκοπείο» χρησιμοποιείται στη ΣΜΠΕ, ωστόσο η συγκεκριμένη ζώνη αφορά ουσιαστικά μεγάλο τμήμα της καρδιάς του Πεύκου Πολίτη. Και παρακάτω (στις ΖΥΣ Τούφας και Μεταμόρφωσης ) συνεχίζεται ΟΛΟΚΛΗΡΗ η υπό ένταξη περιοχή να γίνεται ΖΥΣ 

Περιοχή: Αγίας Παρασκευής, Γαρυττού, Λεωφόρος Μεσογείων, Ίριδος, Σαρανταπόρου, Εριφύλης και ενδιάμεσες ανώνυμες οδοί, σύμφωνα με το επίσημο περίγραμμα.

  • Έκταση: περίπου 281,7 στρέμματα.

  • Ισχύων ΣΔ: 0,80.

  • Προτεινόμενος τελικός ΣΔ: 1,00 έως 1,30, ανάλογα με το τμήμα.

  • Προτεινόμενες προσαυξήσεις: +0,50, +0,20 και +0,50.

Η ζώνη χωρίζεται σε τρία τμήματα, με διαφορετική προσαύξηση συντελεστή δόμησης.

Στα τμήματα 1 και 3, η προτεινόμενη μεταβολή από 0,80 σε 1,30 αντιστοιχεί σε αύξηση 62,5% της επιτρεπόμενης δόμησης. Στο τμήμα 2, η μεταβολή από 0,80 σε 1,00 αντιστοιχεί σε αύξηση 25%.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η σχέση των προτεινόμενων αυξήσεων με την εγκεκριμένη πολεοδομική μελέτη ένταξης του Πεύκου Πολίτη - Ζώνη Δουκ. Πλακεντίας, για την οποία βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία Πράξης Εφαρμογής.

Εφόσον εγκριθούν οι προτεινόμενες αυξήσεις, θα πρέπει να εξεταστεί η επίδρασή τους στον εγκεκριμένο πολεοδομικό σχεδιασμό και στην εκκρεμή Πράξη Εφαρμογής.

Σύμφωνα με τη ΣΜΠΕ, η πρόσθετη δυνατότητα δόμησης στη συγκεκριμένη ζώνη υπολογίζεται σε περίπου 80.865 τ.μ., ενώ η εκτιμώμενη πληθυσμιακή αύξηση ανέρχεται σε 1.920 κατοίκους.

Παρά την εκτιμώμενη αύξηση των 1.920 κατοίκων, η ίδια η ΣΜΠΕ καταλήγει ότι δεν απαιτείται χωροθέτηση πρόσθετων κοινόχρηστων και κοινωφελών χώρων. Παραμένει, ωστόσο, το ερώτημα αν το υφιστάμενο οδικό δίκτυο μπορεί να εξυπηρετήσει την πρόσθετη κυκλοφορία που συνεπάγεται η προτεινόμενη αύξηση της δόμησης.

4. Τούφα – Πευκάκια/Ρουπάκια — 02

 

Περιοχή: Αγίας Παρασκευής, Δουκίσσης Πλακεντίας και Γαρυττού.

  • Έκταση: περίπου 350,2 στρέμματα.

  • Προτεινόμενος τελικός ΣΔ: 1,15 έως 1,30, ανάλογα με το τμήμα.

  • Ο πίνακας 4.4-1 της ΣΜΠΕ δίνει για τη ΖΥΣ 461200-02 προσαυξήσεις σ.δ. +0,50, +0,37 και +0,35, με τελικούς συντελεστές 1,30, 1,27 και 1,15 αντίστοιχα.

Είναι η μεγαλύτερη από τις επτά προτεινόμενες ΖΥΣ του Χαλανδρίου.

Η περιοχή περιλαμβάνει ήδη δομημένα τμήματα της Τούφας–Μεταμόρφωσης, αλλά και τμήμα της περιοχής που αφορά η πολεοδομική μελέτη ένταξης , γεγονός που καθιστά σημαντική την εξέταση της σχέσης της προτεινόμενης αύξησης με τον υφιστάμενο και υπό εφαρμογή πολεοδομικό σχεδιασμό

Στην αναλυτική πινακίδα διακρίνονται τρεις επιμέρους περιοχές προσαύξησης. Για την ακριβή εφαρμογή της πρότασης σε συγκεκριμένο Ο.Τ. απαιτείται ανάγνωση των αντίστοιχων ορίων.

Σύμφωνα με τη ΣΜΠΕ, η προτεινόμενη αύξηση του συντελεστή δόμησης στη συγκεκριμένη ζώνη δημιουργεί δυνατότητα πρόσθετης δόμησης περίπου 93.540 τ.μ., με εκτιμώμενη αύξηση του πληθυσμού κατά 2.209 κατοίκους.

5. Μεταμόρφωση — ΖΥΣ 461200-04α

 

Περιοχή: Μελιγαλά, Κορίτσας, Ηλείας, Αργυροκάστρου, πάροδος Αττικής Οδού και Ηρακλείτου.
  • Έκταση: περίπου 37,4 στρέμματα.

  • Προτεινόμενη προσαύξηση ΣΔ: +0,40.

  • Προτεινόμενος τελικός ΣΔ: 1,20, από 0,80.

Η περιοχή περιλαμβάνει επίσης τμήμα της πολεοδομικής μελέτης ένταξης, για την οποία βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία Πράξης Εφαρμογής.

Σύμφωνα με τη ΣΜΠΕ, η προτεινόμενη αύξηση του συντελεστή δόμησης δημιουργεί δυνατότητα πρόσθετης δόμησης περίπου 7.951 τ.μ., με εκτιμώμενη πληθυσμιακή αύξηση 179 κατοίκων.

6. Πάτημα — ΖΥΣ 461200-04β


 

Περιοχή: Παπαφλέσσα, Σόλωνος, Δυρραχίου, Λιδωρικίου, Επαμεινώνδα, Λήμνου, Αχελώου, Εσπερίδων και Αλέκου Παναγούλη, σύμφωνα με το επίσημο περίγραμμα.

  • Έκταση: περίπου 53,9 στρέμματα.

  • Προτεινόμενη προσαύξηση ΣΔ: +0,40.

  • Προτεινόμενος τελικός ΣΔ: 1,20, από 0,80.

    Σύμφωνα με τη ΣΜΠΕ (σελ. 4-131):

  • 384 επιπλέον κάτοικοι.

  • 17.059,68 τ.μ. πρόσθετης δόμησης.

Η πρόταση αφορά τμήμα του Πατήματος με ήδη διαμορφωμένα οικοδομικά τετράγωνα. Η ακριβής χωρική έκταση αποτυπώνεται στον αναλυτικό χάρτη.

7. Πάτημα — ΖΥΣ 461200-05


 

Περιοχή: Δάφνης, Δρυός, Χρυσανθέμων, Διδώς Σωτηρίου, Γ. Χειμωνά, Ηρακλείτου, Μανουσάκα, Φαραντάκη, Ιππολύτου, Νέστου και ανώνυμες οδοί, με τα ακριβή όρια να καθορίζονται στην επίσημη πινακίδα.

  • Έκταση: περίπου 142,1 στρέμματα.

  • Προτεινόμενες προσαυξήσεις ΣΔ: +0,30, +0,30 και +0,40 στα τρία τμήματα.

  • Προτεινόμενος τελικός ΣΔ: 1,20.

    Σύμφωνα με τη ΣΜΠΕ (σελ. 4-131):

  • 484 επιπλέον κάτοικοι.

  • 35.017,09 τ.μ. πρόσθετης δόμησης.

Η ζώνη περιλαμβάνει τμήματα με διαφορετικό πολεοδομικό καθεστώς, μεταξύ των οποίων και περιοχή προς πολεοδόμηση. Στον χάρτη αποτυπώνονται οι υφιστάμενοι και οι προτεινόμενοι πολεοδομικοί σχηματισμοί.

Μια αναγκαία επισήμανση

Από τους 5.532 πρόσθετους κατοίκους που υπολογίζει η ίδια η ΣΜΠΕ, οι 5.176 αντιστοιχούν στις πέντε προτεινόμενες ζώνες που περιλαμβάνουν περιοχές ένταξης ή συνδέονται με αυτές και με το Πάτημα.

Η εκτίμηση αυτή προκύπτει από την πρόσθετη δυνατότητα δόμησης που δημιουργεί η αύξηση του συντελεστή.

Στις ήδη δομημένες περιοχές, όμως, η αύξηση του συντελεστή μπορεί να αποτελέσει κίνητρο για κατεδαφίσεις μονοκατοικιών και παλαιών κτιρίων και την αντικατάστασή τους με μεγαλύτερες πολυκατοικίες. Η πραγματική πρόσθετη πληθυσμιακή επιβάρυνση από αυτή τη διαδικασία δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια εκ των προτέρων.

Συνεπώς, οι 5.532 κάτοικοι δεν πρέπει να εκληφθούν ως πρόβλεψη του συνολικού μελλοντικού πληθυσμού των επτά περιοχών.

ΥΠΟΜΝΗΜΑ: 

Τι σημαίνουν οι γραμμές στους χάρτες;

Οι αναλυτικές πινακίδες της μελέτης αποτυπώνουν τα όρια των προτεινόμενων ΖΥΣ, τα οικοδομικά τετράγωνα και τα επιμέρους τμήματα στα οποία προτείνεται διαφορετική προσαύξηση συντελεστή δόμησης.

Οι χρωματιστές, συνεχείς και διακεκομμένες γραμμές έχουν διαφορετική σημασία, όπως περιγράφεται στο υπόμνημα κάθε πινακίδας. Το εξωτερικό περίγραμμα μιας ΖΥΣ δεν σημαίνει ότι κάθε ακίνητο μέσα σε αυτό λαμβάνει την ίδια προσαύξηση.

Οι αριθμοί Ο.Τ. επιτρέπουν στους κατοίκους να αναγνωρίσουν την περιοχή τους. Για οποιοδήποτε συγκεκριμένο ακίνητο, η ακριβής υπαγωγή πρέπει να επιβεβαιώνεται από το επίσημο πολεοδομικό σχέδιο.

Πού βρίσκεται η μελέτη;

Η μελέτη καθορισμού Ζωνών Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης του Βόρειου Τομέα Αθηνών, η Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και οι συνοδευτικές χαρτογραφικές πινακίδες έχουν δημοσιοποιηθεί από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Η «ΠΛΑΤΕΙΑ»παρουσιάζει τις επτά προτεινόμενες ζώνες με τους επίσημους χάρτες, ώστε οι κάτοικοι να γνωρίζουν τι σχεδιάζεται για τη γειτονιά τους πριν από την ολοκλήρωση των διαδικασιών έγκρισης.

Μελέτη ΣΜΠΕ και αναλυτικοί χάρτες

Κυριακή 1 Νοεμβρίου 2026

ΔΟΥΖΕΝΗ: ΓΙΑΤΙ Ο ΔΗΜΟΣ ΠΛΗΡΩΝΕΙ ΔΙΚΗΓΟΡΟ ΓΙΑ ΤΑ ΚΛΕΜΜΕΝΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΟΥ ΕΡΓΟΛΑΒΟΥ; Ή ΜΗΠΩΣ .....

 

ΕΓΙΝΑΝ ΖΗΜΙΕΣ ΣΤΟ ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΟ; ΠΟΙΟΣ ΤΟ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΕΙ;

Η διοίκηση της ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ, που στο παρελθόν σήκωνε —και σωστά— κουρνιαχτό για την προστασία του Κτήματος Δουζένη, το έχει μετατρέψει σήμερα σε εργοταξιακή μάντρα.

Μια απόφαση 297,60 ευρώ οδηγεί σε μια πολύ σοβαρότερη υπόθεση δημοτικής περιουσίας

Όλα ξεκίνησαν από ένα θέμα της Δημοτικής Επιτροπής Χαλανδρίου, στις 29 Οκτωβρίου 2026.

Η διοίκηση Ρούσσου εισηγήθηκε την ανάθεση στη δικηγόρο Ευγενία Κακούρη της υποβολής έγκλησης κατά αγνώστων για κλοπές και φθορές στο εργοτάξιο της Σοφοκλή Βενιζέλου, που έχει εγκατασταθεί στο Κτήμα Δουζένη.

Η αμοιβή εγκρίθηκε στα 297,60 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ.

Μέχρι εδώ, θα μπορούσε να πει κανείς, μια συνηθισμένη υπόθεση. Μόνο βλαμμένος θα ασχολιόταν με 297 ευρώ για μια δικηγόρο.

ΜΟΝΟ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΟ ΤΟ ΘΕΜΑ.

Διότι μεταξύ των κλοπιμαίων που αναφέρονται στην υπόθεση περιλαμβάνονται κάποια εργαλεία (INGCO και DEWALT), τα οποία, σύμφωνα με τα στοιχεία που εξετάσαμε, ανήκουν στον ιδιώτη ανάδοχο.

Και εδώ γεννήθηκε το πρώτο ερώτημα:

ΓΙΑΤΙ Ο ΔΗΜΟΣ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ ΑΝΑΛΑΜΒΑΝΕΙ ΜΕ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΔΑΠΑΝΗ ΤΗ ΝΟΜΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΛΟΠΗΣ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ;

Δεν έχει ο εργολάβος δική του νομική εκπροσώπηση; Δεν έχει ο ίδιος την ευθύνη φύλαξης του εξοπλισμού του;

Ποια συγκεκριμένη ζημία υπέστη ο Δήμος και ποιο δικό του έννομο συμφέρον επιβάλλει την έγκληση;

Υπάρχουν, πέραν των εργαλείων του αναδόχου, κλοπές ή φθορές δημοτικής περιουσίας; Ποιες ακριβώς και ποιας αξίας;

Ο δήμαρχος, προφορικά στη συνεδρίαση της Δημοτικής Επιτροπής, αναφέρθηκε και σε κλοπή χαλκού και σε μεγάλη ζημιά στο ίδιο το έργο.

Μάλιστα.

ΠΟΙΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΙΔΙΟΚΤΗΤΗΣ ΤΩΝ ΥΛΙΚΩΝ; ΠΟΙΟΣ ΦΕΡΕΙ ΤΟΝ ΚΙΝΔΥΝΟ ΜΕΧΡΙ ΤΗΝ ΠΑΡΑΛΑΒΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ; ΠΟΙΟΣ ΥΠΟΧΡΕΟΥΤΑΙ ΝΑ ΤΑ ΑΣΦΑΛΙΖΕΙ;

Καταρχήν, οι σχετικές συμβατικές υποχρεώσεις βαρύνουν τον ανάδοχο.

Η Ειδική Συγγραφή Υποχρεώσεων προβλέπει ασφάλιση των εργασιών, των υλικών και του εξοπλισμού.

Επομένως, πριν δαπανηθεί έστω και ένα ευρώ από το δημοτικό ταμείο, οφείλει να είναι σαφές γιατί η συγκεκριμένη νομική ενέργεια αποτελεί υπόθεση του Δήμου και όχι αποκλειστικά του αναδόχου.  

ΠΟΙΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ ΕΝΝΟΜΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΕΠΙΚΑΛΕΙΤΑΙ Η ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΚΑΙ ΣΕ ΠΟΙΑ ΖΗΜΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ;

ΤΙ ΔΟΥΛΕΙΑ ΕΧΕΙ ΕΔΩ ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ;

Αλλά τώρα προκύπτει το πολύ μεγαλύτερο ζήτημα!

ΠΟΥ ΑΚΡΙΒΩΣ ΣΥΝΕΒΗΣΑΝ ΟΛΑ ΑΥΤΑ;

Στο Κτήμα Δουζένη.

Σε έναν ιστορικό χώρο του Χαλανδρίου, για την απόκτηση του οποίου διατέθηκαν σημαντικά δημόσια κονδύλια, με χρηματοδότηση άνω του 1,36 εκατομμυρίου ευρώ από το Πράσινο Ταμείο. 

Σε χώρο προορισμένο για δημοτική πολιτιστική αξιοποίηση, όπου βρίσκεται παλιό διατηρητέο κτίσμα.

Ο ίδιος ο δήμαρχος είχε δηλώσει ήδη από τη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου της 17ης Ιουνίου ότι ο χώρος χρησιμοποιείται για τις ανάγκες του έργου της Σοφοκλή Βενιζέλου.

Και την Κυριακή 1 Νοεμβρίου 2026 η «ΣΤΗΝ ΠΛΑΤΕΙΑ» πραγματοποίησε αυτοψία.

ΟΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΙΚΕΣ.

Φορτηγό, εκσκαφέας, σωροί αδρανών υλικών, παλέτες, οικοδομικά υλικά, μπάζα και εργοταξιακός εξοπλισμός καταλαμβάνουν τον χώρο.

Το παλιό κτίσμα, με εμφανείς φθορές στη στέγη και την τοιχοποιία του, βρίσκεται ανάμεσα στις εργοταξιακές εγκαταστάσεις.

Δεν γνωρίζουμε αν οι συγκεκριμένες φθορές προϋπήρχαν. Ούτε αποδίδουμε αυθαίρετα την πρόκλησή τους στον εργολάβο.

ΑΛΛΑ ΑΠΑΙΤΟΥΜΕ ΝΑ ΜΑΘΟΥΜΕ ΠΟΙΟΣ ΕΛΕΓΧΕΙ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΕΙ ΤΟ ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΟ.

Διότι αν μεταξύ των ζημιών που προκάλεσαν οι καταγγελλόμενες αξιόποινες πράξεις περιλαμβάνονται και φθορές στο διατηρητέο, τότε δεν μιλάμε πλέον για κλεμμένα εργαλεία.

ΜΙΛΑΜΕ ΓΙΑ ΜΕΙΖΟΝ ΖΗΤΗΜΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ.

Και τότε θα πρέπει να εξεταστούν τόσο οι ευθύνες της δημοτικής διοίκησης που επέτρεψε την εργοταξιακή χρήση του χώρου όσο και οι υποχρεώσεις φύλαξης και προστασίας που είχε αναλάβει ο εργολάβος.

Υπάρχει τεχνική έκθεση που καταγράφει την κατάσταση του κτίσματος πριν από την εγκατάσταση του εργοταξίου;

Υπάρχουν συγκεκριμένοι όροι προστασίας του κτίσματος και του περιβάλλοντος χώρου;

Έχει πραγματοποιηθεί αυτοψία μετά τις καταγγελλόμενες κλοπές και φθορές;

Έχει διαπιστωθεί αν υπέστη οποιαδήποτε πρόσθετη βλάβη η δημοτική περιουσία;

Και ποιος θα παραδώσει το Κτήμα Δουζένη στην κατάσταση που πρέπει, όταν ολοκληρωθούν οι εργασίες;

Και η Δημοτική Επιτροπή;

Η απόφαση εγκρίθηκε ομόφωνα από τους συμμετέχοντες στη συνεδρίαση, χωρίς ουσιαστική δημόσια συζήτηση των παραπάνω ζητημάτων.

Στην απόφαση συναίνεσαν οι σύμβουλοι της διοίκησης, ο κ. Ρώμας και η κ. Καρατζά.

OpenCouncil – Συνεδρίαση 29/10/2026, σχετικό θέμα 

ΔΕΝ ΤΑ ΣΚΕΦΤΗΚΑΝ ΟΛΑ ΑΥΤΑ ΝΑ ΤΑ ΡΩΤΗΣΟΥΝ;

Ή μήπως η δημόσια συνεδρίαση των δημοτικών οργάνων έχει καταντήσει θεατρική παράσταση, στην οποία απλώς μας ανακοινώνουν τι ψηφίζουν;

Αν είναι έτσι, δεν χρειαζόταν να δαπανηθούν χρήματα για ζωντανές μεταδόσεις συνεδριάσεων. Μια ανακοίνωση με τα αποτελέσματα των ψηφοφοριών θα αρκούσε.

Έχει αξία μόνο αν αξιολογούν οι πολίτες και το τι θέματα αναδεικνύει η αντιπολίτευση. Έτσι δεν είναι; 

Οι δημοτικοί σύμβουλοι οφείλουν να εξηγήσουν αν εξέτασαν τις συμβατικές ευθύνες του αναδόχου και το πραγματικό αντικείμενο της ζημιάς.

Και, κυρίως, αν κατάλαβαν τι ακριβώς υπερψήφισαν.

ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΠΡΟΦΑΝΩΣ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΑ 297,60 ΕΥΡΩ.

Είναι η αντίληψη με την οποία διαχειρίζεται η δημοτική αρχή τη δημόσια περιουσία.

Και είναι η πιθανότητα να έχουν προκληθεί πρόσθετες ζημιές σε ένα διατηρητέο κτίσμα, χωρίς να γνωρίζουμε αν και πώς προστατεύεται και αυτό να συγκαλύπτεται .... διαπαραταξιακά.

 Αν ο Δήμος έχει υποστεί ζημία, να την προσδιορίσει και να τη διεκδικήσει. Και η εντολή προς την κ. Κακούρη να εξηγεί σαφώς ποιο δημοτικό συμφέρον προστατεύεται. Όχι να μαθαίνουμε για δραπανοκατσάβιδα και να μένουμε στο σκοτάδι για το Δουζένη..

Αν έχει κλαπεί μόνο ιδιωτικός εξοπλισμός και υλικά της εργοληπτικής εταιρείας, να εξηγήσει γιατί αναλαμβάνει ο ίδιος τη νομική διαδικασία.

Και αφού έχει μετατρέψει ένα ιστορικό δημοτικό κτήμα σε εργοτάξιο, ΝΑ ΑΠΟΔΕΙΞΕΙ ΟΤΙ ΠΡΙΝ ΤΟ ΚΑΝΕΙ ΤΟ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΣΕ ΩΣ ΟΦΕΙΛΕ. Και αυτό να το ακούσουν οι πολίτες "loud and clear" που λέμε στο Καρπενήσι.

ΚΥΡΙΕ ΡΟΥΣΣΟ, ΓΙΑ ΤΑ DEWALT ΒΡΗΚΑΤΕ ΔΙΚΗΓΟΡΟ. ΓΙΑ ΤΟ ΔΟΥΖΕΝΗ ΤΙ ΕΧΕΤΕ ΚΑΝΕΙ;

«ΣΤΗΝ ΠΛΑΤΕΙΑ» — Αυτοψία και φωτογραφική τεκμηρίωση, 1 Νοεμβρίου 2026.